Johannes Florack en Franciscus Fonville

Na Elert van der Werf waren de volgende twee kunstenaars die in 1897 in Gouda arriveerden om bij PZH te werken: Johannes Florack uit Purmerend (half november) en Franciscus Fonville (die zich eind december in Gouda inschreef). De eerste had bij Brantjes gewerkt, de laatste hoogstwaarschijnlijk bij Holland-Utrecht. In de literatuur is er altijd van uitgegaan dat Florack tussen 1897 en ongeveer 1921 het enkele F-monogram gebruikte, terwijl Fonville tussen 1897 en 1899 het gecombineerde FH-monogram gebruikte.

Meer onderzoek naar de oeuvres van beide kunstenaars en hun bevolkingsregister gegevens leverde sterke aanwijzingen op dat de monogrammen ten onrechte werden toegeschreven, en dat de werkperioden juist andersom waren. Johannes Antonius Hubertus Florack werd in 1873 geboren in Amsterdam, waar zijn vader kunstenaar was. Vanuit Gouda verhuisde hij in mei 1900 terug naar Amsterdam, waar hij voor Distel werkte, en vertrok in mei 1903 naar Wiesbaden in Duitsland. In 1905 keert hij voor een korte periode terug naar Amsterdam om te trouwen. Daarna lijkt hij uitsluitend in Duitsland en Zwitserland te hebben gewoond en als kunstenaar te hebben gewerkt, totdat hij en zijn vrouw omkwamen bij het geallieerde bombardement op Dresden in februari 1945. We kennen objecten met dezelfde gecombineerde FH als we aantreffen op vroege PZH-objecten op Brantjes en Distel objecten, zie hieronder.

Franciscus Antonius Johannes Fonville verhuisde in januari 1899 terug naar Utrecht, maar hij zou niet de enige PZH-kunstenaar zijn geweest die met de trein naar Gouda pendelde. In december 1909 staat hij nog steeds in Utrecht ingeschreven als plateelschilder, maar niet meer toen hij een jaar later trouwde. Gezien wat we voor Florack hebben gevonden is het zeer waarschijnlijk dat het grotere oeuvre over een langere periode gesigneerd met een enkele F (en niet met het FH-monogram) van de hand van Fonville is. In de periode 1900-1904 signeerden verschillende leerlingen werk met zijn enkele F-monogram voor hem. Op basis van zijn eigen werk is het waarschijnlijk dat hij tot uiterlijk 1907 voor PZH heeft gewerkt.

Tussen 1908 en 1918 vinden we wel werk met een enkel F-monogram, maar het handschrift en het Lazarus-poortlogo zijn heel anders dan die van Fonville, dus we moeten aannemen dat dit een andere, nog anonieme, kunstenaar is.

Artiest: Franciscus Antonius Fonville

Datering:  dec. 1897 – kw. 3 1899

Model: 14, 22 cm. hoog

Scroll to Top